Spannend anti-aging supplement: resveratrol

28-11-2008 Een voedingsstof die je tegen kanker beschermt, die je hart en vaten gezond houdt als je veel en vet eet, die je conditie verbetert zonder dat je sport en die het verouderingsproces remt. Een sprookje? Nee! Deze stof bestaat echt en heet resveratrol. Het zit in rode wijn en is nu ook in pilvorm verkrijgbaar. Wel of niet slikken?

Eens in de zoveel tijd duikt er een medicijn of voedingsstof op die de voorpagina’s haalt vanwege het vermeende anti aging-effect. Het hormoon DHEA heeft zijn moment van roem gehad, evenals melatonine en co-cenzym Q10. 2006 was zonder twijfel het jaar van resveratrol.Vooral toen in november in het prestigieuze tijdschrift Nature een artikel verscheen dat beschreef wat er met laboratoriummuizen gebeurde die veel en vet aten maar daarnaast ook resveratrol kregen: ze bleven even gezond als muizen die weinig aten en leefden 31 procent langer! Eerdere studies met proefdieren hebben ook al een veelzijdig anti aging-effect van resveratrol laten zien. Het onderzoek naar de stof is nog pril en voornamelijk met proefdieren gedaan.Wetenschappers denken echter dat de mechanismen die bij proefdieren worden beïnvloed, bij mensen op precies dezelfde wijze werken. Diverse fabrikanten bieden capsules met resveratrol aan.

Dit moet je weten over resveratrol

-Reveratrol zit in rode wijn. Sommige wetenschappers denken dat wijn daarom tegen hart- en vaatziekte beschermt. De geringe hoeveelheid die in een glas wijn zit, valt echter in het niet bij de experimentele doseringen die bij proefdieren zijn gebruikt.

-Resveratrol is een zeer krachtige antioxidant.

-Resveratrol verbetert waarschijnlijk de energiehuishouding op celniveau waardoor dikke muizen de celstofwisseling van slanke muizen krijgen, en waardoor luie muizen het uithoudingsvermogen van atletische muizen krijgen...

-Resveratrol versterkt de activiteit van het SIRT1 enzym, waardoor het aantal mitochondriën in de cel toeneemt en die mitochondrieën sneller gaan werken. Lezers van DHM weten dat mitochondriën de energiecentrales van de cel zijn, en dat die in aantal en functie achteruitgaan naarmate je ouder wordt (DHM, blz 95). In dat licht bezien heeft resveratrol dus een fundamenteel verjongend effect (althans bij proefdieren).

-De enige bewezen manier om de maximale levensduur van proefdieren te verlengen heet calorische restrictie. Dieren die slechts tweederde van de normale hoeveelheid calorieën gevoed krijgen, leven aanzienlijk langer dan soortgenootjes die hun buikje rond mogen eten (zie DMH blz.11). Resveratrol activeert in lichaamscellen dezelfde 'anti-aging enzymen' als een dergelijk hongerdieet.

- Resveratrol behoort tot een groep stoffen die salvestrolen worden genoemd. Salvestrolen worden door gewassen gemaakt als natuurlijk afweermiddel tegen schimmels. Resveratrol zit om die reden in de schil van de rode druif, maar ook onder andere in pinda’s en bosbessen. Andere planten maken andere salvestrolen aan. Tot nu toe zijn er 23 verschillende typen salvestrolen geïdentificeerd. Er zijn sterke aanwijzingen dat deze stoffen ervoor kunnen zorgen dat een kankercel tijdig zelfmoord pleegt. Met andere woorden: salvestrolen beschermen je waarschijnlijk specifiek tegen kanker. Zodra een gewas met schimmelwerende bestrijdingsmiddelen wordt besproeid, maakt het zelf minder salvestrol aan. Dit is volgens sommige wetenschappers een belangrijk argument om onbespoten groenten en vruchten te eten. Goede informatie over salvestrolen is door dr Gert Schuitemaker op een rij gezet op http://www.salvestrol.nl/.

Slikken of niet slikken?

Het is onmogelijk om via wijn werkzame hoeveelheden resveratrol binnen te krijgen. Oplossing: stop resveratrol in pillen. Tegenwoordig kun je deze ‘rodewijnpillen’ overal krijgen. Maar is het zinvol en veilig om ze te slikken? Diverse wetenschappers die onderzoek naar resveratrol doen, slikken het zelf. Dr. Sinclair, een van de belangrijkste onderzoekers op dit terrein, slikt het al drie jaar lang, evenals de medewerkers van zijn onderzoeksinstituut. Maar de meeste wetenschappers vinden het nog te vroeg om resveratrol te kunnen aanbevelen. Ik vroeg een aantal Nederlandse experts naar hun mening.

Johan Bolhuis, arts bij Artsenpraktijk voor Natuurgeneeskunde te Dieren

‘Ik heb niet veel ervaring met het voorschrijven van resveratrol. Ik schrijf het vooral voor bij kankerpatiënten en dan vooral bij leukemie en prostaatkanker. Gezien de nieuwste inzichten zou je het ook als preventief middel kunnen innemen, dus als middel om de kans op het krijgen van kanker te verminderen. Daarnaast kan het helpen de doorbloeding te bevorderen en zou het zinvol kunnen zijn bij duizeligheid, concentratieproblemen en vergeetachtigheid. Ik ben echter eerder geneigd om suppletie van resveratrol vooral met voeding te doen. Resveratrol zit in de schillen van bessen en druiven en daarmee in bessensap (bijvoorbeeld sap van bosbessen, zwarte bessen en vlierbessen) en in met name rode wijn. Mijn collega Valstar beweert dat als je eens een sterke drank achterover wil slaan, je het beste Grappa kan drinken. Mogelijk zit hier namelijk nog redelijk veel resveratrol in. Ik adviseer om vooral veel bessen te eten (alle soorten, mag ook diepgevroren zijn geweest of als bessensap) en met mate wat rode wijn of druivensap te drinken. Daarnaast adviseer ik om biologisch geteelde groente en fruit te eten en vooral ook appels te kiezen die een beetje aangevreten zijn of die een beetje een beschadigde schil hebben vanwege de grotere hoeveelheid salvestrol die er dan in zit. Veilig lijkt me het supplement wel, al heb ik soms gezien dat mensen die het gebruikten wat eerder blauwe plekken kregen -mogelijk door remming van de stolling. En ik heb tweemaal meegemaakt dat mensen verhoogde leverwaarden (ongunstig teken) kregen van resveratrol. Dit betrof beide keren resveratrol gewonnen uit het kruid Polygonum cuspidatum en bij hoge doseringen.

 

Dr Gert Schuitemaker, hoofdredacteur van de bladen Orho en Fit met Voeding:

‘Vanwege de zeer geringe opneembaarheid van resveratrol zie ik het nog niet zo zitten met deze stof als supplement. Andere salvestrolen lijken meer te beloven.’

Conclusie van DHM

Resveratrol als voedingssupplement is veilig en heeft waarschijnlijk belangrijke beschermende effecten. Maar het is ook duur en er is nog weinig onderzoek gedaan naar het effect bij mensen. Kortom: resveratrol staat tot nadere orde niet in het medicijnkastje van De houdbare man. Maar de laatste wetenschappelijke inzichten vormen een ideaal excuus om dagelijks een goed glas rode wijn te drinken. Verder lijkt het eten van onbespoten groente en fruit de beste manier te zijn om meer resveratrol en salvestrol binnen te krijgen. Wellicht levert dat een extra pantser tegen kanker.

In het boek De houdbare man, praktische gids voor een eeuwige jeugd, vind je meer feiten en tips over anti-aging voor mannen. Bestel nu via Bol.com.

 Bronnen

Baur JA et al. 'Resveratrol improves health and survival of mice on a high-calorie diet'.  Nature Vol 444, 2 November 2006

Potter GA. Burke MD. 'Salevstrols – naturtal products with tumor selective activity'.  Journal of Otrthomol. Medicine 2006; 21(1):34-36

Gert Schuitemaker. 'Salvestrolen, de vitamines va de 21e eeuw?' Ortho, nr 5 2006